O patronie

August Cieszkowski

Filozof polski, działacz polityczny (Sucha na Podlasiu, 1814 – Poznań, 1894). Twórca Ligi Polskiej i propagator idei pracy organicznej. Uważał się za ucznia Hegla. Twierdził, że system Hegla był szczytowym osiągnięciem filozofii. Jednak rozwój ludzkiego ducha wymaga, żeby filozofia zeszła z wyżyn i weszła w życie społeczne. Dzieje ludzkie dzielił na 3 epoki – epokę uczucia, czyli starożytność, epokę myśli, czyli chrześcijaństwo, gdzie zatrzymała się myśl Hegla, i epokę czynu, która w przyszłości połączy uczucie i myśl. Warunkiem czynu jest przeniknięcie myślą przyszłości, epoka czynu nadejdzie pod warunkiem stworzenia absolutnej wiedzy o przyszłości, czyli historiozofii. Hegel nie uczynił tego, bo jego myśl zatrzymała się na teraźniejszości. Wiedzę absolutną tworzy dopiero Cieszkowski. Po utworzeniu historiozofii nadejdzie epoka świadomego czynu (czyli działania opartego na refleksji). Czyny spełnia duch ludzki wzniesiony do poziomu bytu-z-siebie. Byt z siebie jest osobowością – syntezą ducha i materii. Człowiek spełniając czyn upodabnia się do nieskończonej osobowości Boga. W epoce czynów na ziemi zapanuje Królestwo Boże, skończą się cierpienia ludzi i narodów. Przeznaczenie ludzkości sięga jednak dalej, w stronę ewolucji ponad człowieka i przeanielenia ludzkości. Koncepcje Cieszkowskiego przypominają dziś poglądy Teilharda de Chardin. Jednak dla historii filozofii była ważna jego filozofia czynu, stanowiąca dla wielu pomost między Heglem a Marksem.

Ważniejsze dzieła:
Prolegomena zur Historiosophie (1838)
Gott und Palingenesie (1842)
Ojcze nasz (t. 1, 1848).

Didier Julia: Słownik filozofii. Katowice, Wydawnictwo „Książnica”, 1992.

Autor: MBP

Nowości książkowe

W Trójkącie Beskidzkim. Mroczne powieści pełne zbrodni i tajemnic wywodzących się z ciemnej strony ludzkiej natury. Dwudziestoletnia Beata Szymanowska, nazywana zdrobniale Tulą, przypadkowo otwiera wiadomość adresowaną do swojej matki i dowiaduje się, że ta jest szantażowana. Dziewczyna nie wie, jakie informacje mógłby ujawnić prześladowca, jednak nie zamierza się z tym godzić i postanawia włączyć się […]

W niewielkim włoskim miasteczku u stóp Alp turysta dokonuje makabrycznego odkrycia. Na leśnej polanie leży nagie ciało mężczyzny z wyłupionymi oczami. Na miejsce przybywa komisarz Teresa Battaglia, doświadczona profilerka, której ciało i mózg zaczynają odmawiać posłuszeństwa, oraz inspektor Massimo Marini, nowy w zespole. Oboje są zdeterminowani, by rozwikłać zagadkę morderstwa zdającego się nie mieć logicznego […]

Wielkie pieniądze, wielkie emocje i tajemnice, które skrywa Zakopane. Zakopane. Komendant Derebas prosi komisarza Karpiela o pomoc w ostatniej sprawie, którą prowadzi przed odejściem na emeryturę. W biurze fundacji założonej przez małżeństwo ekscentrycznych milionerów doszło do morderstwa. Właściciele uważają, że ktoś celowo chce ich skompromitować, bowiem fundacja, oprócz działalności kulturalnej, prowadzi współpracę ze Stowarzyszeniem Ochrony […]

Gabriela Strzelecka marzy o napisaniu czegoś zupełnie innego niż jej dotychczasowe powieści. Poszukiwania nowej bohaterki utrudniają jednak nie tylko małżeńskie problemy, lecz także sekret, który Gabrysia samotnie dźwiga na swoich barkach. Ponieważ w domu swojego niedawno poślubionego męża – wdowca Marka – nie znajduje zrozumienia dla targających nią emocji, rozgoryczona postanawia wyjechać, by zaopiekować się […]